Waarom Spanje het niet redde in Brazilië

Spanje. Vernederd, afgeslacht en nu gedesillusioneerd alweer de koffers aan het pakken. Cas legt uit hoe dit drama heeft kunnen plaatsvinden.

Foto: Superfootballs.com)

Foto: Superfootballs.com)

Tiki-Taka is op sterven na dood
“Tiki-Taka leeft niet meer.” Diego Maradona had gelijk in zijn dagelijkse WK-column voor Time of India. Nederland en Chili bewezen dat door continu de snelheid uit het spel van de Spanjaarden te halen. Spanje is sterk aan de bal, maar armzalig zonder bal. Dus maakten de Nederlanders én de Chilenen de nodige extra meters om het Tiki-Taka-voetbal aan banden te leggen.

Gedurende Spanje – Nederland liepen Daryl Janmaat, Wesley Sneijder, Daley Blind, Nigel de Jong, Arjen Robben en Bruno Martins Indi meer dan tien kilometer. Die noeste arbeid resulteerde in een historische WK-overwinning. Opvallend – of misschien juist niet – is dat zowel Oranje als Chili een 5-3-2-systeem hanteerde om Spanje een flinke dreun uit te delen.

Del Bosque heeft dit seizoen geen voetbal gekeken
Zo vreemd is het eigenlijk niet dat bondscoach Vicente Del Bosque in de afgelopen twee WK-groepswedstrijden gigantisch tegen de lamp liep. Waar de hele wereld al een seizoen lang had kunnen zien dat het Tiki-Taka-voetbal is uitgewerkt, hield Del Bosque vast aan zijn tunnelvisie.

De oefenmeester had, door naar de Primera Division én de Champions League te kijken, al kunnen weten dat ploegen zich steeds beter wapenen tegen de befaamde tactiek. Landskampioen Atlético Madrid hield Barcelona op de laatste speeldag op gelijke hoogte, ondanks het uitvallen van sterspelers Diego Costa en Arda Turan. Winnaarsmentaliteit was het toverwoord.

Van Gaal anticipeert, Del Bosque reageert
Een bondscoach die dit seizoen wél aan de buis gekluisterd zat, was Louis van Gaal. Sterker nog, hij liet zich maar al te graag in het bijzijn van spelers als Robin van Persie fotograferen als hij weer eens een belangrijke wedstrijd bezocht. De Nederlandse keuzeheer liet zich inspireren voor een spelsysteem dat in eerste instantie hevig werd bekritiseerd, maar precies op het goede moment de juiste uitwerking had. Met de 5-3-2, of 3-4-3, maakte Van Gaal korte metten met het Tiki-Taka van de Spanjaarden.

Del Bosque reageerde vlak na de blamage tegen Nederland dat hij niet anders kon dan wijzigen aan te brengen, maar was daarmee rijkelijk laat. Xavi (nota bene de speler die tegen Oranje de meeste meters maakte), en Gérard Piqué moesten plaatsmaken voor Pedro en Javi Martinez. In plaats van met de punt naar voren, speelde Spanje ineens met de punt naar achteren. Een kat in het nauw maakt rare sprongen. Dat nederlaag twee er tegen Chili aan zat te komen, was vrijwel onvermijdelijk.

De Spaanse ploeg teert al jaren op dezelfde kolen
Dat Xavi tegen Chili buiten de basisploeg werd gehouden, was tegelijkertijd misschien wel de meest wijze beslissing die Del Bosque in Brazilië heeft genomen. De ervaren middenvelder is Tiki-Taka-voetbal zelve. Del Bosque houdt al jaren vast aan spelers die de Barcelona-school hebben gevolgd, maar moet nu eens uit een andere vaatje gaan tappen.

Tegen zowel Nederland als Chili was Cesar Azpilicueta met zijn 24 jaar de jongste speler die in de basis mocht beginnen bij Spanje. Een respectabele leeftijd, maar tegelijkertijd een sein dat de Spaanse nationale ploeg gerust wat verjonging kan gebruiken. Een speler als Koke, die met zijn 22 jaar een superbelangrijke schakel was in het kampioensteam van Atlético Madrid, had eigenlijk allang een vaste waarde moeten zijn in de ploeg van Del Bosque. Dit WK speelde hij slechts 45 minuten. Van Gaal nam juist risico door een piepjonge verdediging naar Brazilië mee te nemen en kreeg dat vertrouwen uitbetaald. PSV-talent Memphis Depay viel tegen Australië in en excelleerde met een assist en een goal.

Diego Costa is geen Robin van Persie
Natuurlijk, ook Van Gaal had zichzelf op de fout kunnen betrappen dat hij voorin niet genoeg heeft vernieuwd. Arjen Robben en Robin van Persie zijn allebei dertig, maar het verschil met Spanje is dat zij op de top van hun kunnen presteren. Al jaren. Diego Costa deed het één seizoen uitstekend bij Atlético Madrid, raakte vlak voor het WK geblesseerd, maar werd toch meegenomen.

Van Persie zat ook even in de ziekenboeg, maar heeft veel meer routine om ijzersterk van een blessure terug te keren. Bij hem kun je ervan op aan dat hij na een kwetsuur sterker terugkomt, dat bewees hij al bij Arsenal en Manchester United. Costa is de enige Spaanse aanvaller met een neusje voor de goal, maar had beter thuis kunnen blijven. Del Bosque heeft een geweldig risico genomen door hem alsnog mee te nemen.