Hoe zit dat nou met dat nieuwe kwalificatiesysteem?

Deze week begint de veelbesproken Nations League. Een competitieachtig format dat (een groot deel van) de zinloze oefenwedstrijdjes moet vervangen. Maar het is ook van invloed op de kwalificatie voor het EK 2020. Alleen is er één probleem: Niemand lijkt het volledig te snappen.

Niet alleen moet je uitblinken in tekstbegrip, maar ook in logisch denken. En enige kennis van hogere wiskunde is ook vereist. Anders is er weinig te begrijpen van de nieuwe Nations League die de UEFA bedacht als alternatief voor alle zinloze vriendschappelijke wedstrijden. Deze competitie wordt het voorafje van de kwalificatie, maar is ook een voorschot op het toetje.

Nee, haak niet nu al af alsjeblieft. We gaan dit samen uitvlooien, we kunnen het!

Nieuwe opzet

In bovenstaande afbeelding zie je de nieuwe opzet van de kwalificatie voor UEFA-landen. De landen beginnen in de Nations League, waarbij een aantal ploegen van Divisie A extra wedstrijden spelen in een knock-outsysteem, maar daarover later meer.

Het belangrijkste is dat, na de Nations League, de reguliere groepsfase aan de beurt is. Daaraan is in principe niets veranderd, iedere ploeg speelt twee keer tegen alle tegenstanders in zijn poule. Er is één kleine wijziging: de vier groepswinnaars uit Divisie A zijn in de tweede fase (de groepsfase) verzekerd van een poule met vier tegenstanders in plaats van vijf. De top-2 van elk van de tien poules plaatst zich vervolgens voor het EK, op die manier worden de eerste twintig tickets verdeeld. De andere landen kunnen in aanmerking komen voor de play-offs, om zo één van de resterende vier tickets te bemachtigen.

De Nations League
De loting van de Nations League is je waarschijnlijk wel bekend. ‘Ons’ Oranje werd ingedeeld bij Frankrijk en Duitsland. Dat zou je een groep des doods kunnen noemen, ware het niet dat voor het opkrabbelende team van bondscoach Ronald Koeman elke tegenstander in Divisie A een lastige is.

Verder is de elitedivisie als volgt ingedeeld:
Groep 2: België, Zwitserland, IJsland
Groep 3: Portugal, Italië, Polen
Groep 4: Spanje, Engeland, Kroatië

Naast Divisie A, waarin de hoogstgenoteerde UEFA-leden ingedeeld zijn, zijn er nog drie andere divisies, namelijk B, C en D. Hoe verder de letter in het alfabet staat, hoe lager de landen genoteerd staan in de UEFA-ranglijst. Zo vind je in Divisie B bijvoorbeeld Wales, Zweden en Slowaijke, in Divisie C Schotland, Finland en Bulgarije en in Divisie D Andorra, Wit-Rusland en Kosovo.

Divisies
Goed, Frankrijk en Duitsland zijn dus de ploegen die Nederland gaat tegenkomen in de Nations League. Iedere ploeg speelt twee keer tegen elkaar, dus aan het einde van de rit heeft ieder vier wedstrijden gespeeld. Tot zo ver nog geen moeilijkheden.

De winnaars van poule 1, 2, 3 en 4 uit deze divisie gaan naar de knockoutfase. Die gaat volgens het principe dat we gewend zijn van het WK: na een loting zijn er twee halve finales over één wedstrijd, waarvan de winnaars de finale spelen en de verliezers de troostfinale. Als deze wedstrijden gespeeld zijn, worden alle twaalf Divisie A-landen gerangschikt op basis van hun prestaties. De winnaar van de finale is logischerwijs nummer één, gevolgd door de verliezend finalist, de winnaar van de troostfinale en de verliezer daarvan. Daarna komen de nummers twee uit de groepen (gerangschikt naar het aantal behaalde punten) en de nummers drie (ook gerangschikt naar het behaalde aantal punten).

Overigens kennen de Divisies B, C en D geen knockoutfase, de deelnemers worden gerangschikt op basis van de behaalde resultaten in de eigen poule. De bovenste plekken zijn voor de poulewinnaars, geordend op het aantal punten dat ze in de eigen groep behaalden, de plekken eronder zijn voor de nummers twee en de ranglijst wordt afgesloten met de nummers drie en eventueel de nummers vier.

Laten we voor de duidelijkheid eens het schema van Divisie A invullen met een voorbeeld.

Stel dat Frankrijk, België, Portugal en Spanje ieder hun poule winnen. Deze vier landen stromen dan door naar de knock-outfase. En laten we dan zeggen dat Frankrijk en België winnen, waarna Frankrijk de finale wint. In de troostfinale verslaat Spanje Portugal. Dan is dit de stand:

Frankrijk, België, Portugal en Spanje worden, zoals eerder al uitgelegd, in de groepsfase ingedeeld in een poule met vier tegenstanders in plaats van vijf. Daarnaast zullen Kroatië, Nederland, IJsland en Polen degraderen naar Divisie B (de beste vier landen uit die divisie nemen hun plek over), maar dit is pas relevant voor de volgende kwalificatiereeks, namelijk die voor het WK 2022.

Kwalificatiepoule en play-offs
Ondanks de tiende plek en de daarbij behorende degradatie is Nederland allesbehalve kansloos voor het EK 2020. De EK-tickets worden pas in de volgende twee fases verdeeld, twintig in de kwalificatieronde en vier in de play-offs. Dus er zijn nu twee mogelijkheden:

– Nederland plaatst zich door bij de eerste twee te eindigen in de kwalificatiepoule.
– Nederland plaatst zich door de play-offs van Divisie A te winnen.

Optie 1 behoeft eigenlijk geen toelichting, aangezien dit volgens het oude systeem gaat.
Optie 2 behoeft wel toelichting, want de UEFA moest het weer zo nodig ingewikkeld maken.

Mocht Nederland zich niet via de kwalificatiepoule plaatsen, dan is er nog een kans via de play-offs van Divisie A. Maar dan moet de ploeg wel bij de vier hoogstgeëindigde, niet-geplaatste landen zitten. Met andere woorden: In het bovenstaande voorbeeld zouden minstens zes landen die in de Nations League beter gepresteerd hebben dan Nederland zich via de kwalificatiepoule moeten plaatsen. In dat geval zitten wij namelijk bij de vier hoogstgeklasseerde landen die nog geen EK-ticket hebben.

Bijvoorbeeld: Frankrijk, België, Spanje, Portugal, Italië, Duitsland en Kroatië hebben zich via de groepsfase gekwalificeerd. Zwitserland, Engeland, Nederland en IJsland spelen dan de play-offs om het laatste EK-ticket van Divisie A.

Zijn er in Divisie A minder dan vier landen over zonder EK-ticket, dan worden de play-offs van deze divisie ‘aangevuld’ met de hoogstgeklasseerde ploegen uit Divisie B die niet aan de ‘eigen’ play-offs kunnen meedoen.

Bijvoorbeeld: Alleen Nederland en Polen uit Divisie A hebben nog geen ticket, dus zijn er twee landen nodig uit Divisie B. Tsjechië, Oostenrijk, Wales, Noord-Ierland, Turkije en Slowakije hebben nog geen EK-ticket. De vier eerstgenoemde landen zijn het hoogstgeklasseerd, dus zij spelen om het B-ticket. Turkije en Slowakije schuiven door naar de play-offs van Divisie A.

In elke divisie worden er play-offs afgewerkt. Deze play-offs bestaan uit een halve finale en een finale (beide over één wedstrijd). De winnaars van elke finale krijgen één EK-ticket. Dus ook uit de laagste divisie (met onder andere Liechtenstein, Kosovo en Armenië) plaatst één land zich voor het Europese eindtoernooi.

Samenvattend:

  1. Presteer zo goed mogelijk in de Nations League, zodat je een mooie uitgangspositie hebt
  2. Probeer in de kwalificatieronde bij de eerste twee te eindigen, zodat je direct een EK-ticket hebt
  3. Mocht stap 2 falen, win dan de halve finale en de finale van de play-offs.


Heb je na het lezen van dit artikel nog steeds vragen over de Nations League of het hele kwalificatiesysteem? Spreek me dan aan op Twitter (@Ruben_van_Vliet)